حساسیت دندان بعد از پرکردن و ترمیم یکی از شایعترین نگرانیهایی است که بسیاری از بیماران پس از مراجعه به کلینیک دندانپزشکی در غرب تهران تجربه میکنند. ممکن است فرد بعد از ترمیم، هنگام نوشیدن آب سرد، خوردن غذای گرم یا حتی جویدن مواد غذایی کمی سفت، احساس درد یا تیر کشیدن داشته باشد.
این موضوع معمولا باعث نگرانی میشود و برخی تصور میکنند که پرکردگی به درستی انجام نشده یا عصب دندان آسیب دیده است. در حالی که در اغلب موارد، حساسیت بعد از ترمیم یک واکنش طبیعی و موقتی محسوب میشود.
در فرآیند ترمیم، پوسیدگی از بافت دندان برداشته شده و با مواد مخصوص پر میشود. این مراحل میتواند به بافتهای داخلی دندان فشار وارد کند و واکنشهای عصبی موقتی ایجاد کند.
شدت و مدت این حساسیت به عوامل مختلفی مانند عمق پوسیدگی، نوع ماده ترمیمی، وضعیت عصب دندان و حتی نحوه بایت یا تماس دندانها با یکدیگر بستگی دارد. شناخت علتها و راههای پیشگیری از این مشکل، به بیماران کمک میکند با آرامش بیشتری دوره بعد از درمان را پشت سر بگذارند.
علت حساسیت دندان بعد از ترمیم چیست؟
حساسیت دندان پس از ترمیم معمولا به دلیل تحریک عصب داخلی دندان رخ میدهد. زمانی که پوسیدگی عمیق باشد، لایههای نزدیک به پالپ یا عصب دندان درگیر میشوند. در حین برداشتن پوسیدگی و آماده سازی حفره، این ناحیه ممکن است دچار التهاب خفیف شود که نتیجه آن حساسیت به سرما، گرما یا فشار است.
عامل دیگر میتواند انقباض مواد ترمیمی باشد. برخی مواد پرکردگی هنگام سفت شدن کمی منقبض میشوند و این موضوع میتواند فاصلهای بسیار ریز بین ماده ترمیمی و دیواره دندان ایجاد کند. در نتیجه، محرکهای حرارتی یا مواد غذایی به این فضا نفوذ کرده و باعث تحریک عصب شوند.
همچنین اگر ارتفاع پرکردگی کمی بلندتر از سطح طبیعی دندان باشد، هنگام جویدن فشار اضافی به دندان وارد میشود و این فشار میتواند درد یا حساسیت ایجاد کند. در بیشتر موارد، این نوع حساسیت طی چند روز تا چند هفته به تدریج کاهش مییابد.

دلایل طولانی شدن حساسیت دندان بعد از پر کردن و ترمیم
اگر حساسیت دندان بیش از چند هفته ادامه پیدا کند، ممکن است عوامل دیگری درگیر باشند. یکی از مهمترین دلایل، التهاب شدیدتر پالپ دندان است. در مواردی که پوسیدگی بسیار عمیق بوده یا به عصب نزدیک بوده است، التهاب ممکن است به جای بهبود، تشدید شود و نیاز به درمانهای تکمیلی مانند عصبکشی ایجاد شود.
نشت میکروسکوپی در اطراف ماده ترمیمی نیز میتواند عامل طولانی شدن حساسیت باشد. اگر اتصال بین ماده پرکننده و دیواره دندان به خوبی برقرار نشود، باکتریها یا مایعات دهانی وارد فضای زیر پرکردگی میشوند و باعث تحریک مداوم عصب خواهند شد.
عامل دیگر میتواند تنظیم نبودن صحیح تماس دندانها باشد. اگر بایت بیمار پس از ترمیم اصلاح نشود، فشار مداوم هنگام جویدن باعث تحریک لیگامانهای اطراف ریشه و ایجاد درد پایدار میشود. در برخی موارد نیز ترکهای ریز در ساختار دندان یا حساسیت زمینهای دندانها میتواند باعث طولانی شدن این وضعیت شود.
چگونه از بروز حساسیت دندان بعد از پر کردن و ترمیم پیشگیری کنیم؟
برای کاهش احتمال حساسیت بعد از ترمیم، انتخاب دندانپزشک باتجربه و استفاده از مواد باکیفیت اهمیت زیادی دارد. تکنیک صحیح در آماده سازی حفره و قرار دادن لایههای محافظ روی عاج نزدیک به عصب، میتواند التهاب پس از درمان را به حداقل برساند.
رعایت مراقبتهای بعد از درمان نیز نقش مهمی دارد. تا چند روز پس از پرکردن بهتر است از مصرف غذاهای بسیار سرد یا بسیار گرم خودداری شود. استفاده از خمیردندانهای مخصوص دندانهای حساس میتواند به کاهش تحریک عصبی کمک کند. همچنین اگر هنگام جویدن احساس فشار غیرعادی دارید، باید برای تنظیم بایت به دندانپزشک مراجعه کنید.
حفظ بهداشت دهان و دندان و مراجعه منظم برای معاینه نیز باعث میشود مشکلات احتمالی در مراحل اولیه تشخیص داده شوند. پیشگیری از پوسیدگیهای عمیق در آینده، بهترین راه برای جلوگیری از حساسیتهای شدید پس از ترمیم است.
جمع بندی
حساسیت دندان بعد از پرکردن و ترمیم در بسیاری از موارد یک واکنش طبیعی و موقتی به فرآیند درمان است. تحریک عصب دندان، فشار ناشی از بایت نامناسب یا واکنش به مواد ترمیمی از جمله دلایل رایج این وضعیت هستند. در اغلب موارد، این حساسیت طی چند روز تا چند هفته کاهش پیدا میکند و جای نگرانی جدی ندارد.
با این حال، اگر درد شدید باشد، بیش از حد معمول طول بکشد یا با علائمی مانند درد ضربان دار و خود به خودی همراه شود، لازم است بررسی دقیقتری انجام شود. تشخیص به موقع میتواند از پیشرفت التهاب و نیاز به درمانهای پیچیدهتر جلوگیری کند.
انتخاب روش درمانی مناسب، رعایت توصیههای پس از ترمیم و پیگیری منظم وضعیت دندانها نقش مهمی در کاهش عوارض احتمالی دارند. آگاهی از علتها و راهکارهای پیشگیری به بیماران کمک میکند با دیدی منطقی و بدون نگرانی غیرضروری، مراحل درمان و بهبود را پشت سر بگذارند.