سلامت دهان و دندان از همان دوران کودکی اهمیت زیادی دارد و والدین باید توجه داشته باشند که اولین تجربه کودک در دندانپزشکی تاثیر زیادی بر نگاه و احساس او نسبت به این محیط در سالهای بعد خواهد داشت. بسیاری از والدین با این چالش روبه رو هستند که کودکشان از همان ابتدا دچار اضطراب و ترس میشود و حاضر به همکاری نیست.
در چنین شرایطی یکی از بهترین روش ها برای آماده سازی کودک، استفاده از بازی های آموزشی است. این بازی ها می توانند به شکل غیرمستقیم به کودک کمک کنند تا با محیط، ابزارها و حتی شخصیت دندانپزشک آشنا شود و حس کنجکاوی جایگزین ترس گردد. بنابراین مقاله حاضر از سایت دکتر نادعلی زاده به بررسی نقش بازی های آموزشی در کاهش ترس کودکان از اولین مراجعه به دندانپزشک می پردازد.
چرا کودکان از دندانپزشک میترسند؟
ترس کودکان از دندانپزشک معمولا ریشه در چند عامل اساسی دارد. اولین دلیل، ترس از ناشناخته هاست. کودک نمی داند در اتاق دندانپزشکی چه اتفاقی می افتد و این ناآگاهی باعث ایجاد اضطراب می شود.
دلیل دوم، صدای ابزارهای دندانپزشکی مانند ساکشن یا دریل است که حتی برای بزرگسالان هم ناخوشایند به نظر می رسند. دلیل دیگر، تجربه های منفی والدین یا اطرافیان است. زمانی که والدین از خاطرات دردناک دندانپزشکی خود صحبت می کنند، کودک این اطلاعات را به صورت ترس درونی جذب می کند. به همین خاطر ضروری است که والدین نه تنها از ایجاد ترس جلوگیری کنند بلکه با استفاده از روش های آموزشی مناسب، ذهنیت کودک را نسبت به این تجربه تغییر دهند.
بازی های آموزشی ابزاری برای کاهش ترس
در این میان بازی های آموزشی یکی از موثرترین ابزارها برای کاهش اضطراب کودکان هستند. بازی ها این قدرت را دارند که هر موقعیتی را از یک تجربه استرس زا به یک فعالیت شاد و سرگرم کننده تبدیل کنند. وقتی والدین از بازی به عنوان ابزاری برای آماده سازی کودک استفاده می کنند، در واقع ذهن او را با سناریویی آشنا می سازند که قرار است در دنیای واقعی تجربه کند.
مثلا زمانی که کودک در بازی نقش بیمار را ایفا می کند و والدین در نقش دندانپزشک ظاهر می شوند، ذهن کودک به تدریج با مفهوم معاینه و درمان دندان آشنا می شود و حس امنیت پیدا می کند. در این حالت، کودک دیگر دندانپزشکی را یک محیط ناشناخته نمی بیند، بلکه تجربه ای میداند که قبلا در قالب بازی انجام داده و توانسته بر آن مسلط شود.
نمونه بازی های آموزشی موثر
انواع مختلفی از بازی های آموزشی وجود دارد که می تواند برای آماده سازی کودک پیش از مراجعه به دندانپزشکی مفید باشد. یکی از پرکاربردترین آنها بازی نقش آفرینی است؛ به این صورت که کودک به همراه والدین، معاینه و درمان را شبیه سازی می کند. والدین می توانند با استفاده از ماسک یا وسایل ساده، خود را در نقش دندانپزشک قرار دهند و کودک در نقش بیمار ظاهر شود.
روش دیگر استفاده از کتاب های داستانی و اپلیکیشن های تعاملی است که دنیای دندانپزشکی را به صورت رنگی، کارتونی و جذاب به کودک معرفی می کنند. همچنین عروسک گردانی یکی از بهترین ابزارها برای کودکان خردسال است؛ کودک زمانی که می بیند عروسکش به دندانپزشکی می رود و هیچ آسیبی نمی بیند، ترسش کاهش می یابد.
علاوه بر اینها، بازی های تخیلی که در آن کودک صداها یا ابزارها را به شکل ساده سازی شده تجربه می کند، به او کمک می کند در محیط واقعی آمادگی بیشتری داشته باشد.
مزایای استفاده از بازیهای آموزشی
استفاده از بازی های آموزشی مزایای متعددی به همراه دارد. این بازی ها علاوه بر کاهش اضطراب، اعتمادبه نفس کودک را افزایش می دهند و او را برای رویارویی با یک موقعیت واقعی آماده می کنند. همچنین کودک به واسطه این بازی ها یاد می گیرد که دندانپزشکی نه یک مکان ترسناک، بلکه محیطی برای مراقبت از سلامتی اش است.
از سوی دیگر، بازی های آموزشی باعث می شوند کودک نسبت به دندانپزشک ذهنیت مثبتی پیدا کند و احتمال همکاری او هنگام درمان بیشتر شود. در کنار این موارد، والدین نیز نقش فعالتری در آماده سازی کودک ایفا می کنند و از این طریق پیوند عاطفی میان والد و فرزند نیز تقویت می شود. در نتیجه، بازی های آموزشی فقط ابزاری برای سرگرمی نیستند بلکه نقش اساسی در بهداشت روان و جسم کودک دارند.
جمع بندی
در پایان باید گفت که اولین مراجعه کودک به دندانپزشک اگر با ترس و اضطراب همراه باشد، می تواند تا سال ها اثر منفی بر ذهن او بگذارد. بازی های آموزشی ابزاری ساده اما موثر هستند که می توانند این تجربه را به یک ماجراجویی شاد و خاطره ای مثبت تبدیل کنند.
والدین با صرف کمی زمان و خلاقیت می توانند کودک را برای این تجربه آماده سازند و به او کمک کنند بدون ترس بر صندلی دندانپزشکی بنشیند. اگر شما به عنوان والدین به دنبال یک محیط امن و آرام برای اولین مراجعه فرزندتان هستید، پیشنهاد می کنیم به بهترین متخصص دندانپزشکی کودکان غرب تهران مراجعه کنید.
حضور یک پزشک باتجربه در کنار بازی های آموزشی می تواند تضمین کند که کودک شما با کمترین استرس و بیشترین آرامش مسیر مراقبت از سلامت دندان هایش را آغاز کند.
